Hart & ziel: ik breek een lans voor je (1)

Hart & ziel: ik breek een lans voor je (1)

Het is tijd om te gaan werken met hart en ziel in onze organisaties. Vanzelfsprekend of makkelijk is dat allerminst. Dit is het eerste deel uit mijn blogserie, waarin ik bekijk wat de spelbrekers zijn én wat wel werkt. En ook, hoe hart en ziel naast Hollandse nuchterheid kunnen bestaan.

Hart en ziel betekent toewijding en liefde. Dat is minder meetbaar dan arbeidsvoorwaarden, prestatie-indicatoren of een formele business case. Soms niet eens zichtbaar, maar wel voelbaar. Misschien wel als verbinding, opgaan in je werk of je ei kwijt kunnen. En niet alleen millennials vinden dat belangrijk in hun werk.

Tegelijkertijd bekt het juist op de werkvloer niet lekker: hart en ziel. In de kantoortuin, jaargesprek of MT klinkt het zijig en soft… Krijg jij er ook jeuk van? Zet dat maar even aan de kant; want hart en ziel verdienen je aandacht!

Zuurstof na Taylor

Waarom we ze uit het verdomhoekje van het kantoor moeten halen? Simpel. Hart en ziel zijn als de zuurstof die leven en betekenis blaast in werk. Werkplezier groeit erdoor, alsook de sfeer en resultaten van een organisatie, creativiteit, durf, samenwerking en ontwikkeling.

In een knellend korset van taakspecialisatie, procedures en afgebakende bevoegdheden wordt ademen lastig. Ten tijde van de tweede industriële revolutie leerden we zo te werken van Frederick Taylor, ook wel de ‘eerste managementconsultant’ genoemd. Maar het is niet verwonderlijk dat we er van op terugkomen organisaties in te richten als machines en bedrijfsvoering te zien als een wetenschappelijke exercitie.

Want de omstandigheden zijn veranderd. De omgeving is veranderlijker en onvoorspelbaarder geworden. Dat wordt ook wel VUCA genoemd: een afkorting die in mooi Engels staat voor Volatile, Uncertain, Complex and Ambiguous

In zo’n omgeving komen we simpelweg niet weg met een wereldbeeld waarin mensenwerk te voorspellen en beheersen is door management in een strikte hiërarchie. Zodra een jaarplanning afgestemd en wel voor akkoord bij de grote baas ligt, is de wereld immers alweer veranderd. Waar weinig voorspelbaar is, belemmeren vaste procedures en structuren vooruitgang en resultaat.

Wat kun je doen

En dat staat nog los van het effect ervan op de motivatie van mensen… Hoe draaien we de zuurstofkraan voor leven en betekenis op de werkvloer weer open? Geef om te beginnen de machine-metafoor een mooie plek in het archief! Zie je werkplek liever als een levend netwerk van mensen die intrinsiek gemotiveerd zijn om te leren en zo prima in staat om te werken met veranderingen.

Vervolgens kun je je laten inspireren door nieuwe methoden van organiseren die helpen om werk vorm te geven vanuit zelforganisatie en flexibiliteit. Daar zijn elders veel goede bronnen over te vinden.

Maar los van de aanpak die je daarvoor kiest, is er is nog iets anders van belang. Levend en kleurrijk werk gaat ook over jou: wat vraagt het van jou als mens om werk mooier te maken?

Een diepe duik in hart en ziel: doe je mee?

Precies daarover gaan we het hebben. Dat is meteen ook een diepere duik in de vraag waarom in de praktijk goede intenties om mensen meer ruimte of eigen verantwoordelijkheid te geven, niet altijd leiden tot tevredenheid. Minder management betekent niet automatisch minder verzuim, meer samenwerking of werkgeluk. Het resultaat van veranderinspanningen is soms een energie-lek of transitie-moeheid. Niet zelden gaat de zuurstofkraan dan weer dicht en keert de oude management-hiërarchie terug. Jammer, wat ging er mis?

In deze serie blogs staat de metafoor van hart en ziel voor de onmisbare -en vaak onzichtbare- succesfactor van initiatieven die werk wél weten te transformeren naar een ademende, levende plek. In blog 2 t/m 4 kijken we eerst hoe hart en ziel vaak van het toneel worden verjaagd. Blog 4 t/m 7 bieden vervolgens een meer lonkend perspectief op hoe we ze weer terugroepen.

Dat laatste is simpel én moeilijk tegelijk. Maar zonder wrijving geen glans. Wat denk je, durf je het aan om mee op stap te gaan? Met als risico dat je acties, beslissingen en resultaten authentieker worden en meer in verbinding met de levende realiteit?

Share

Deze website maakt gebruik van cookies om je een zo goed mogelijke gebruikerservaring te geven.
Ga hiermee akkoord door op accepteren te klikken.